فرمایشات گهربار امام حسن عسکری (ع)


1) جدال مکن تا احترامت برود ، و شوخی مکن تا بر تو گستاخ شوند .
لا تمار فیذهب بهاؤک ، و لاتمازح فیجترأ علیک
تحف العقول ، ص 516

2) هر که به نشستن در جاهای معمولی مجلس بسنده کند ، خدا و فرشتگان بر او رحمت می فرستند تا برخیزد .
من رضی بدون الشرف من المجلس لم یزل الله و ملائکته یصلون علیه حتی یقوم
تحف العقول ، ص 516

3) از گناهانی که آمرزیده نشود این است که گفته شود: کاش بجز بر این گناه مؤاخذه نشوم .
من الذنوب التی لاتغفر: لیتنی لا أؤاخذ الا بهذا
تحف العقول ، ص 517

4) شرک در میان مردم از جنبش مورچه بر روپوش سیاه در شب تار نهانتر است .
الإشراک فی الناس أخفی من دبیب النمل علی المسح الأسود فی اللیلة المظلمة
تحف العقول ، ص 517

5) نسبت بسم الله الرحمن الرحیم به اسم اعظم خدا ، از سیاهی چشم به سفیدیش نزدیکتر است .
بسم الله الرحمن الرحیم أقرب الی اسم الله الأعظم من سواد العین الی بیاضها
تحف العقول ، ص 517

6) دوستی نیکان به نیکان ثواب است برای نیکان ، و دوستی بدان به نیکان بزرگواری است برای نیکان ، و دشمنی بدان با نیکان زینتی است برای نیکان ، و دشمنی خوبان با بدان رسوایی است برای بدان .
حب الأبرار للأبرار ثواب للأبرار ، و حب الفجار للأبرار فضیلة للأبرار ، و بغض الفجار للأبرار زین للأبرار ، و بغض الأبرار للفجار خزی علی الفجار
تحف العقول ، ص 517

7) خنده بیجا نشانه نادانی است .
من الجهل الضحک من غیر عجب
تحف العقول ، ص 517

8) از ادب همان بس که آنچه برای خود نمی پسندی ، برای دیگران نیز مپسندی .
کفاک أدبا تجنبک ما تکره من غیرک
مسند الامام العسکری ، ص 288

9) از بلاهای کمرشکن ، همسایه ای است که اگر کردار خوبی را بیند نهانش سازد ، و اگر بد کرداری بیند آن را فاش کند .
من الفواقر التی تقصم الظهر جار إن رأی حسنة أطفأها و إن رأی سیئة أفشاها
تحف العقول ، ص 517

10) عبادت پر روزه گرفتن و پر نماز خواندن نیست ، عبادت پر اندیشه کردن در امر خداست .
لیست العبادة کثرة الصیام و الصلاة ، و إنما العبادة کثرة التفکر فی أمر الله
تحف العقول ، ص 518

11) چه بد است آن بنده خدا که دورو و دو زبان است . در حضور برادرش او را می ستاید ، و در غیاب او بدگوئیش می کند . اگر عطایی به برادرش رسد حسد برد ، و اگر گرفتار گردد او را وانهد .
بئس العبد عبد یکون ذا وجهین و ذا لسانین ، یطری أخاه شاهدا ، و یأکله غائبا ، إن أعطی حسده ، و إن ابتلی خانه
تحف العقول ، ص 518

12) رسیدن به خداوند متعال ، سیر و سفری است که جز با شب زنده داری حاصل نگردد .
إن الوصول الی الله عز و جل سفر لا یدرک إلا بامتطاء اللیل
مسند الامام العسکری ، ص 290

13) کم آسایشترین مردم کینه ورز است .
أقل الناس راحة الحقود
تحف العقول ، ص 519

14) مؤمن برای مؤمن برکت است ، و بر کافر اتمام حجت .
المؤمن برکة علی المؤمن و حجة علی الکافر
تحف العقول ، ص 519

15) دل نابخرد در دهان اوست ، و دهان خردمند فرزانه در دل او .
قلب الأحمق فی فمه ، و فم الحکیم فی قلبه
تحف العقول ، ص 519

16) هنگامی که قائم (ع ) قیام کند ، دستور به خرابی مناره ها و اتاقکهای مخصوص پیش نمازها در مساجد دهد .
إذا قام القائم أمر بهدم المنائر و المقاصیر التی فی المساجد
الغیبة للشیخ الطوسی ، ص 133

17) کسی که در طهارت شرعی خود از حد تجاوز کند ، همچون کسی است که آن را باطل کرده است .
من تعدی فی طهوره کان کناقضه
تحف العقول ، ص 520

18) هیچ عزیزی حق را واننهد جز این که خوار شود ، و هیچ خواری به حق نرود جز این که عزیز شود .
ما ترک الحق عزیز الا ذل ، و لا أخذ به ذلیل الا عز
تحف العقول ، ص 520

19) کسی که با خدا مأنوس باشد ، از مردم گریزان گردد .
من أنس بالله استوحش من الناس
مسند الامام العسکری ، ص 287

20) بالای دو خصلت چیزی نیست، ایمان به خدا و سود رساندن به برادران .
خصلتان لیس فوقهما شیء، الایمان بالله و نفع الإخوان
تحف العقول ، ص 520

21) فرزند خردسالی که به پدر گستاخی کند ، چون بزرگ شد عاق و ناسپاس او گردد .
جرأة الولد علی والده فی صغره تدعو الی العقوق فی کبره
تحف العقول ، ص 520

22) شادمانی کردن در نزد غمدیده بی ادبی است .
لیس من الأدب إظهار الفرح عند المحزون
تحف العقول ، ص 520

23) بهتر از زندگی آن چیزی است که چون از دست دهی از زندگی بدت آید ، و بدتر از مرگ آن چیزی است که چون بر سرت آید مرگ را دوست بداری .
خیر من الحیاة ما اذا فقدته بغضت الحیاة ، و شر من الموت ما اذا نزل بک أحببت الموت
تحف العقول ، ص 520

24) پرورش دادن نادان و ترک دادن معتاد از عادتش معجزه آمیز است .
ریاضة الجاهل و رد المعتاد عن عادته کالمعجز
تحف العقول ، ص 520

25) فروتنی نعمتی است که بر آن حسد نبرند .
التواضع نعمة لا یحسد علیها
تحف العقول ، ص 520

26) کسی که پارسایی خوی او ، و بخشندگی طبیعت او ، و بردباری خصلت او باشد ، دوستانش بسیار شوند .
من کان الورع سجیته ، و الکرم طبیعته ، و الحلم خلته ، کثر صدیقه
مسند الامام العسکری ، ص 289

27) هر که نهانی برادر خود را پند دهد او را آراسته و زیور بسته ، و هر که در برابر دیگرانش پند دهد زشتش کرده
من وعظ أخاه سرا فقد زانه ، و من وعظه علانیة فقد شانه
تحف العقول ، ص 520

28) هیچ بلائی نیست مگر این که در پیرامونش از طرف خدا نعمتی است .
ما من بلیة الا و لله فیها نعمة تحیط بها
تحف العقول ، ص 520
29) چه زشت است برای مؤمن دلبستگی به چیزی که او را خوار می کند .
ما أقبح بالمؤمن أن تکون له رغبة تذله
تحف العقول ، ص 520

30) پارساترین مردم کسی است که در هنگام شبهه توقف کند ، عابدترین مردم کسی است که واجبات را انجام دهد ، زاهدترین مردم کسی است که حرام را ترک نماید ، کوشنده ترین مردم کسی است که گناهان را رها سازد
أورع الناس من وقف عند الشبهة ، أعبد الناس من أقام علی الفرائض ، أزهد الناس من ترک الحرام ، أشد الناس اجتهادا من ترک الذنوب
تحف العقول ، ص 519

31) شما عمر کاهنده و روزهای برشمرده ای دارید و مرگ ناگهانی است . آن که تخم نیکی بکارد خوشی برداشت کند ، و هر که تخم بدی بکارد پشیمانی برداشت کند . هر که هر چه بکارد همان برای اوست . کندکار را بهره از دست نرود ، آزمند آنچه را مقدرش نیست به دست نیاورد . هر که به خیری رسد خدایش داده ، و هر که از شری رهد خدایش رهانده است .
إنکم فی آجال منقوصة و أیام معدودة و الموت یاتی بغتة ، من یزرع خیرا یحصد غبطة ، و من یزرع شرا یحصد ندامة ، لکل زارع ما زرع ، لا یسبق بطیء بحظه ، و لا یدرک حریص ما لم یقدر له ، من أعطی خیرا فالله أعطاه ، و من وقی شرا فالله وقاه
تحف العقول ، ص 519

32) صورت نیکو ، زیبایی ظاهری است ، و عقل نیکو ، زیبایی باطنی است .
حسن الصورة جمال ظاهر ، و حسن العقل جمال باطن
بحار الانوار ، ج 78 ، ص 379

33) تمام پلیدیها در خانه ای قرار داده شده و کلید آن دروغگویی است .
جعلت الخبائث فی بیت و جعل مفتاحه الکذب
بحار الانوار ج 78 ، ص 377