رمز عبور خود را فراموش کرده ام
شما هم عضو شويد
51- عزت
امام حسن عسگری(ع):
ما ترک الحق عزیز إلا ذل و لا أخذبه ذلیل إلا عز؛
هیچ عزیزی حق را ترک نکرد، مگر این که ذلیل شد و هیچ ذلیلی به حق عمل نکرد مگر این که عزیز شد.
امام صادق(ع):
إن الله فوض إلی المؤمن اموره کلها و لم یفوض إلیه أن یکون ذلیلاً أما تسمع الله تعالی یقول: (و لله العزه و لرسوله و للمؤمنین)؟ فالمؤمن یکون عزیزاً و لا یکون ذلیلاً قال: إن المؤمن أعز من الجبل لأن الجبل یستقل منه بالمعاول و المؤمن لا یستقل من دینه بشی ء.
خداوند اختیار همه کارها را به مؤمن داده اما این اختیار را به او نداده است که ذلیل باشد. مگر نشنیده ای که خدای تعالی می فرماید: (عزت از آن خدا و رسولش و مؤمنین است) ؟ پس، مؤمن عزیز است و ذلیل نیست. (در ادامه) فرمودند: مؤمن از کوه محکم تر است، زیرا از کوه با ضربات تیشه کم می شود اما با هیچ وسیله ای از دین مؤمن نمی توان کاست.
امام علی(ع):
ألا إنه من ینصف الناس من نفسه لم یزده الله إلا عزاً؛
بدانید که هرکس با مردم منصفانه رفتار کند، خداوند جز بر عزت او نیفزاید.
امام صادق(ع):
ما من عبد کظم غیظاً إلا زاده الله عزوجل عزاً فی الدنیا و الاخره،
هیچ بنده ای خشم خود را فرو نخورد، مگر این که خداوند عزوجل بر عزت او در دنیا و آخرت افزود.
رسول اکرم(ص):
إن الله تعالی یقول کل یوم: أنا ربکم العزیز، فمن أراد عز الدارین فلیطع العزیز؛
خدای تعالی هر روز می فرماید: من پروردگار عزیز شما هستم، پس هرکس خواهان عزت دو جهان است باید که از خدای عزیز اطاعت کند.
امام علی(ع):
ثم أنزل علیه الکتاب... و عزاً لا تهزم أنصاره ... ؛
قرآنی که بر پیامبر نازل شد ... عزتی است که هوادارانش شکست نمی خورند... .
امام صادق(ع):
ثلاثه اقسم بالله أنها الحق ما نقص مال من صدقه و لازکاه و لا ظلم احد بظلامه فقدر أن یکافی بها فکظمها إلا أبد له الله مکانها عزاً و لا فتح عبد علی نفسه باب مسأله إلا فتح علیه باب فقر؛
به خدا قسم سه چیز حق است: هیچ ثروتی بر اثر پرداخت صدقه و زکات کم نشد، در حق هیچ کس ستمی نشد که بتواند تلافی کند، اما خویشتنداری نمود مگر این که خداوند بجای آن به او عزت بخشید و هیچ بنده ای در خواهشی را به روی خود نگشود مگر این که دری از فقر به رویش باز شد.
امام سجاد(ع):
اللهم ... ذللنی بین یدیک و أعزنی عند خلقک وضعنی إذا خلوت بک و ارفعنی بین عبادک و أغننی عمن هو غنی عنی وزدنی إلیک فاقه و فقراً؛
خداوندا... مرا در پیشگاه خودت خوار و نزد خلقت عزیز فرما، مرا درخلوت با خودت پست و در میان بندگانت سربلند گردان و از کسی که از من بی نیاز است، بی نیاز گردان و برنیازمندی و فقر من به خودت بیفزای.
امام علی(ع):
فرض الله ... الجهاد عزاً للاسلام؛
خداوند ... جهاد را برای عزت و سربلندی اسلام واجب فرمود.
امام صادق(ع):
لا یزال العز قلقاً حتی یأتی دراً قد استشعر أهلها الیأس مما فی أیدی الناس فیوطنها؛
عزت پیوسته بی قراری می کند تا آن که به خانه ای در آید که اهل آن چشم طمع به دست مردم نداشته باشند و در آن جا مستقر می شود.
52- ذلت
امام علی(ع):
من اعتز بغیر الله أهلکه العز؛
هرکس به جز از خدا عزت بجوید آن عزت او را هلاک می کند.
امام علی(ع):
کل عزیزی که تحت قدرت و سلطه ای باشد ذلیل است.
امام صادق(ع):
ترک الحقوق مذله و إن الرجل یحتاج إلی أن یتعرض فیها للکذب؛
ندادن حقوق (دیگران) ذلت می آورد و انسان در این باره مجبور به دروغ گفتن می شود.
امام حسین(ع):
ما أهون الموت علی سبیل نیل العز و إحیاء الحق لیس الموت فی سبیل العز إلا حیاه خالده و لیست الحیاه مع الذل إلا الموت الذی لاحیاه معه؛
چه آسان است مرگی که در راه رسیدن به عزت و احیای حق باشد، مرگ عزتمندانه جز زندگی جاوید و زندگی ذلیلانه جز مرگ همیشگی نیست.
امام علی(ع):
الناس من خوف الذل متعجلوا الذل؛
مردم از ترس ذلت به سوی ذلت می شتابند.
امام صادق(ع):
لا ینبغی للمؤمن أن یذل نفسه (قال مفضل بن عمر:) قلت: بما یذل نفسه؟ قال: یدخل فیما یعتذر منه؛
سزاوار نیست که مؤمن خود را خوار سازد – مفضل بن عمر می گوید: - پرسیدم چگونه خود را خوار می کند؟ فرمودند: دست به کاری زند که موجب عذر خواهی شود.
امام علی(ع):
المنیه و لا الدنیه و التقلل و لا التوسل؛
مرگ آری اما پستی و خواری هرگز، به اندک ساختن آری اما دست سوی این و آن دراز کردن هرگز.
رسول اکرم(ص):
من أقر بالذل طائعاً فلیس منا أهل البیت؛
هرکس آزادانه ذلت را بپذیرد از ما خاندان نیست.
امام علی(ع):
رضی (ب) الذل من کشف (عن) ضرر؛
کسی که از گرفتاری خود پرده بردارد، به خواری تن داده است.
امام علی(ع):
الصدق عز و الجهل ذل؛
راستی عزت است و نادانی ذلت.
53- غیرت
امام صادق(ع):
إن الله غیور و یحب کل غیور و لغیرته حرم الفواحش ظاهرها و باطنها؛
خداوند با غیرت است و مردان غیور را دوست دارد و از همین رو، زشتی ها را چه آشکار و چه نهان حرام کرده است.
رسول اکرم:
الغیره من الأیمان و المذاء من النفاق؛
غیرت از ایمان است و بی بند و باری از نفاق.
امام علی(ع):
... إیاک و التغایر فی غیر موضع غیره فإن ذلک یدعو الصحیحه إلی السقم و البریئه إلی الریب ...؛
از غیرت نابجا بپرهیز زیرا این کار، زن درستکار را به انحراف و زن پاکدامن را به تردید می کشاند.
رسول اکرم(ص):
إن الله تعالی لیبغض الرجل یدخل علیه فی بیته فلایقاتل؛
خدای متعال، بی گمان نفرت دارد از مردی که به زور وارد خانه اش شوند و او نجنگد.
امام علی(ع):
عفته (الرجل) علیقدر غیرته؛
پاکدامنی مرد به اندازه غیرت اوست.
امام علی(ع):
غیره المؤمن بالله سیحانه؛
غیرت مؤمن به خاطر خداوند سبحان است.
رسول اکرم(ص):
کان إبراهیم أبی غیوراً و أنا أغیر منه و أرغم الله أنف من لا یغار من المؤمنین؛
پدرم ابراهیم با غیرت بود و من با غیرت تر از اویم. خدا بینی مؤمنی را که غیرت ندارد، به خاک می مالد.
امام علی(ع):
علیقدر الحمیه تکون الغیره؛
غیرت به اندازه تعصب و ننگ داشتن بستگی دارد.
رسول اکرم(ص):
ألا و إن الله حرم الحرام و حد الحدود و ما أحد أغیر من الله و من غیرته حرم الفواحش؛
بدانید که خدای حرام را ممنوع فرموده و حدود را مشخص کرده است و احدی غیرتمند تر از خدا نیست و از غیرت اوست که زشتی ها را حرام فرموده است.
امام علی(ع):
ألم یبلغنی عن نسائکم أنهن یزاحمن العلوجفی الأسواق ألا تغارون؟ من لم یغر فلا خیر فیه؛
به من خبر رسیده که زنانتان در بازار تنه شان به تنه مردان بی ایمان و لا ابالی می خورد آیا غیرت ندارید؟! کسی که غیرت ندارد خیری در او نیست.
54- همت
امام علی(ع):
الشرف بالهمم العالیه لا بالرمم البالیه؛
شرافت به همت های بلند است نه به استخوان های پوسیده.
امام علی(ع):
الفعل الجمیل ینبی عن علو الهمه؛
کردار زیبا از بلندی همت خبر می دهد.
امام علی(ع):
الطاعه همه الأکیاس، المعصیه همه الأرجاس؛
فرمانبری از خداوند همت زیرکان است. نا فرمانی از خدا همت پلیدان است.
امام علی(ع):
أشرف الهمم رعایه الذمام؛
شریف ترین همت ها نگهداری حق و حرمت ها و رعایت عهد و پیمان هاست.
امام علی(ع):
الکف عما فی أیدی الناس عفه و کبر همه؛
طمع نداشتن به آنچه در نزد مردم است، (نشان) عزت نفس و بلند همتی است.
امام علی(ع):
من شرف الهمه لزوم القناعه؛
پایبندی به قناعت، از والایی همت است.
امام علی(ع):
اقصر همتک علیما یلزمک و لا تخض فیما لا یعنیک؛
همت خود را صرف چیزهایی کن که به آن نیاز داری و آنچه را به کار تو نمی آید پی گیری مکن.
امام علی(ع):
نعوذ بالله من المطامع الدنیه و الهمم الغیر المرضیه؛
به خدا پناه می بریم از مطامع پست و همت ها و خواسته های ناپسند.
امام علی(ع):
إن سمت همتک لإصلاح الناس فابدأ بنفسک، فإن تعاطیک صلاح غیرک و انت فاسد أکبر العیب؛
اگر همت والای اصلاح مردم را در سرداری، از خودت آغاز کن، زیرا پرداختن تو به اصلاح دیگران، در حالی که خود فاسد باشی بزرگترین عیب است.
امام علی(ع):
ما أبعد الخیر ممن همته بطنه و فرجه؛
چه دور است خیر و خوبی از کسی که هم و غمش شکم و شرمگاه اوست.
55- روانشناسی
امام علی(ع):
الناس کالشجر شرابه واحد و ثمره مختلف؛
مردم همانند درختان اند که آبشان یکی است و میوه هایشان گوناگون.
امام علی(ع):
الناس إلی أشکالهم أمیل؛
مردم به همانند خود، بیشتر تمایل دارند.
امام صادق(ع):
النوم راحه للجسد و النطق راحه للروح و السکوت راحه للقعل؛
خواب، آرامش بخش جسم است، سخن گفتن آسایش روح است و سکوت، سبب راحتی عقل است.
امام علی(ع):
إن للقلوب شهوه و کراهه و إقبالاً و إدبار فأتوها من إقبالها و شهوتها، فإن القلب إذا اکره عمی؛
دلها را حالت خواستن و ناخواستن و روی آوردن و پشت کردن است. از راه خواسته ها و تمایلات سراغ قلبها بروید، چرا که اگر دل را به کاری مجبور کنند، کور می شود.
امام علی(ع):
من لم یحسن ظنه استوحش من کل أحد؛
آن کس که گمان خود را نیکو نسازد(و بدبین باشد) از هرکس وحشت می کند.
امام علی(ع):
الناس أعداء ماجهلوا؛
مردم، با آنچه نمی دانند دشمن اند.
امام علی(ع):
خوافی الأخلاق تکشفها المعاشره؛
خصلت ها و اخلاق پنهان را، معاشرت آشکار می سازد.
امام صادق(ع):
رجلاً یسأل ابا عبدالله(ع) فقال: الرجل یقول أودک، فکیف أعلم أنه یودنی؟ فقال: امتحن قلبک، فإن کنت توده فإنه یودک؛
شخصی از امام صادق(ع) پرسید: گاهی به من گفته می شود: دوستت دارم. از کجا بدانم که (راست می گوید و) دوستم دارد؟ حضرت فرمودند: قلب خودت را بیازمای، پس اگر تو او را دوست داری، بدان که او نیز تو را دوست دارد.
رسول اکرم(ص):
بموت النفس تکون حیاه القلب و بحیاه القلب البلوغ إلی الاستقامه؛
زیر پاگذاشتن هوا و هوسف دل را زنده می کند و زنده دلی، سبب استقامت است.
امام صادق(ع):
من ساء خلقه عذب نفسه؛
هرکس بداخلاق باشد، خودش را شکنجه و آزار می دهد.
56- زبان
رسول اکرم(ص):
من کان یؤمن بالله و الیوم الاخر فلیقل خیراً أو لیسکت؛
هرکس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، باید سخن خیر بگوید یا سکوت نماید.
رسول اکرم(ص):
جمال الرجل فصاحه لسانه؛
زیبایی مرد به شیوایی زبان اوست.
امام باقر(ع):
إن هذا اللسان مفتاح کل خیر و شر فینبغی للمؤمن أن یختم علی لسانه کما یختم علی ذهبه و فضته؛
براستی که این زبان کلید همه خوبیها و بدیهاست پس سزاوار است که مؤمن بر زبان خود مهر زند، همان گونه که بر (کیسه) طلا و نقره خود مهر می زند.
امام علی(ع):
ما أضمر أحد شیئاً إلا ظهر فی فلتات لسانه و صفحات و جهه؛
هیچ کس چیزی را در دل پنهان نداشت، جز این که در لغزش های زبان و خطوط چهره او آشکار شد.
امام سجاد(ع):
حق اللسان إکرامه عن الخنی و تعویده الخیر و ترک الفضول التی لا فائده لها و البر بالناس و حسن القول فیهم؛
حق زبان، دور داشتن آن از زشت گویی، عادت دادنش به خیر و خوبی، ترک گفتار بی فایده و نیکی به مردم و خوشگویی درباره آنان است.
امام علی(ع):
اللسان سبع إن خلی عنه عقر؛
زبان، درنده ای است که اگر رها شود، گاز می گیرد.
امام صادق(ع):
إذا أراد الله بعبد خزیاً أجری فضیحته عی لسانه؛
هرگاه خداوند بخواهد بنده ای را رسوا کند، از طریق زبانش او را رسوا می کند.
امام سجاد(ع):
إن لسان ابن آدم یشرف کل یوم علی جوارحه فیقول: کیف أصبحتم؟ فیقولون: بخیر إن ترکتنا! و یقولون: الله الله فینا! و یناشدونه و یقولون: إنما نثاب بک و نعاقب بک؛
زبان آدمیزاد، هر روز به اعضای او نزدیک می شود و می گوید:
چگونه اید؟ آنها می گویند: اگر تو ما را به خودمان واگذاری، خوب هستیم و می گویند: از خدا بترس و کاری به ما نداشته باش: و او را سوگند می دهند و می گویند: ما فقط به واسطه تو پاداش می یابیم و به واسطه تو، مجازات می شویم.
امام علی(ع):
احبس لسانک قبل أن یطیل حبسک و یردی نفسک فلا شی ء أولیبطول سجن من لسان یعدل عن الصواب و یتسرع إلی الجواب؛
پیش از آن که زبانت تو را به زندان طولانی و هلاکت در افکند، او را زندانی کن، زیرا هیچ چیز به اندازه زبانی که از جاده صواب منحرف می شود و به جواب دادن می شتابد، سزاوار زندانی شدن دراز مدت نیست.
57- غیبت
رسول اکرم(ص):
أتدرون ما الغیبه؟ قالوا: الله و رسوله اعلم، قال: ذکرک أخاک بما یکره قیل: أرأیت إن کان فی أخی ما أقول؟ قال: إن کان فیه ما تقول فقد اغتبته و إن لم یکن فیه ما تقول فقد بهته؛
آیا می دانید غیبت چیست؟ عرض کردند: خدا و پیامبر او بهتر می دانند. فرمودند: این که از برادرت چیزی بگویی که دوست ندارد. عرض شد: اگر آنچه می گویم در برادرم بود چه؟ فرمودند: اگر آنچه می گویی در او باشد، غیبتش کرده ای و اگر آنچه می گویی در او نباشد، به او تهمت زده ای.
رسول اکرم(ص):
من اغتاب مسلماً أو مسلمه لم یقبل الله صلاته و لا صیامه أربعین یوماً و لیله إلا أن یغفر له صاحبه؛
هرکس از مرد یا زن مسلمانی غیبت کند، خداوند تا چهل شبانه روز نماز و روزه او را نپذیرد مگر این که غیبت شونده او را ببخشد.
امام صادق(ع):
الغیبه أن تقول فی أخیک ما ستره الله علیه و أما الأمر الظاهر فیه مثل الحده و العجله فلا؛
غیبت آن است که درباره برادرت چیزی بگویی که خداوند آن را پوشیده نگه داشته است، اما (گفتن) خصلتهای آشکاری چون تند خویی و شتابزدگی غیبت نیست.
امام صادق(ع):
إذا جاهر الفاسق بفسقه فلا حرمه له و لا غیبه؛
هرگاه شخص فاسق و گنهکار آشکار را گناه کند، نه حرمتی دارد و نه غیبتی.
امام علی(ع):
السامع للغیبه کالمغتاب؛
شنونده غیبت، مانند غیبت کننده است.
رسول اکرم(ص):
کفاره الاغتیاب أن تستغفر لمن اغتبته؛
کفاره غیبت این است که برای شخصی که از او غیبت کرده ای، آمرزش بطلبی.
رسول اکرم(ص):
إذا وقع فی الرجل و أنت فی ملأ، فکن للرجل ناصراً و للقوم زاجراً وقم عنهم؛
اگر در میان جمعی بودی و از کسی غیبت شد، او را یاری کن و آن جمع را از غیبت کردن بازدار و از میانشان برخیز و برو.
رسول اکرم(ص):
الغیبه اسرع فی دین الرجل المسلم من الاکله فی جوفه؛
غیبت کردن در (نابودی) دین مسلمان مؤثر تر از خوره در درون اوست.
امام باقر(ع):
من اغتیب عنده أخوه المؤمن فنصره و أعانه نصره الله فی الدنیا و الاخره و من اغتیب عنده أخوه المؤمن فلم ینصره (و لم یعنه) و لم یدفع عنه و هو یقدر علی نصرته و عونه إلا خفضه الله فی الدنیا و الاخره؛
کسی که در حضور او از برادر مؤمنش غیبت شود و او به یاریش برخیزد، خداوند در دنیا و آخرت او را یاری دهد و کسی که در حضور او از برادر مؤمنش غیبت شود و او- با آن که می تواند یاریش کند – به یاری او بر نخیزد و از وی دفاع نکند، خداوند او را در دنیا و آخرت پَست گرداند.
58- سلام
رسول اکرم(ص):
إن أولی الناس بالله وبرسوله من بدا بالسلام؛
نزدیکترین مردم به خدا و رسول او کسی است که آغاز گر سلام باشد.
امام علی(ع):
السلام سبعون حسنه تسعه و ستون للمبتدی و واحده للراد؛
سلام هفتاد ثواب دارد که شصت و نه تای آن برای سلام کننده است و یکی برای جواب دهنده.
رسول اکرم(ص):
یسلم الصغیر علی الکبیر، و یسلم الواحد علی الاثنین، و یسلم القلیل علی الکثیر، و یسلم الراکب علی الماشی، و یسلم المار علی القائم، و یسلم القائم علی القاعده؛
کوچک به بزرگ سلام کند و یک نفر به دو نفر و عده کمتر به عده بیشتر و سواره به پیاده و رهگذر به ایستاده و ایستاده به نشسته.
امام صادق(ع):
السلام قبل الکلام؛
نخست سلام، سپس کلام.
رسول اکرم(ص):
البادی بالسلام بریء من الکبر؛
سلام کننده، از تکبر بدور است.
رسول اکرم(ص):
خمس لا أدعهن حتی الممات ... و التسلیم علی الصبیان لتکون سنه من بعدی؛
پنج چیز است که تا زنده ام رهایشان نمی کنم ... و سلام کردن به کودکان تا بعد از من سنت شود.
رسول اکرم(ص):
أفش السلام یکثر خیر بیتک؛
سلام را رواج ده تا خیر و برکت خانه ات زیاد شود.
امام باقر(ع):
إن الله یحب إطعام الطعام و إفشاء السلام؛
خداوند غذا دادن و به همه سلام کردن را دوست دارد.
رسول اکرم(ص):
إن من موجبات المغفره بذل السلام و حسن الکلام؛
یکی از موجبات مغفرت، سلام کردن و سخن نیکو گفتن است.
59- شوخی
امام باقر(ع):
إن الله عزوجل یحب المداعب فی الجماعه بلا رفث؛
خداوند عزوجل دوست دارد کسی را که در میان جمع شوخی کند به شرط آن که ناسزا نگوید.
رسول اکرم(ص):
إنی أمزح و لا أقول إلا حقاً؛
من شوخی می کنم، اما جز حق نمی گویم.
رسول اکرم(ص):
المؤمن دعب لعب و المنافق قطب غضب؛
مؤمن شوخ و شنگ است و منافق اخمو و عصبانی.
رسول اکرم(ص):
أتت امرأه عجوز إلی النبی(ع) فقال لا تدخل الجنه عجوز، فبکث، فقال: إنک لست یومئذ بعجوز، قال الله تعالی: (إنا أنشأناهن إنشأناهن إنشاء فجعلناهن أبکاراً)؛
پیرزنی نزد پیامبر(ص) آمد. حضرت به او فرمودند: پیر به بهشت نمی رود. پیرزن گریست. حضرت فرمودند: تو در آن روز پیر نخواهی بود. خدای متعال می فرماید: (ما آنان را آفرینش نوینی بخشیدیم و همه را دوشیزه قرار دادیم).
امام کاظم(ع):
إن رسول الله(ع) کان یأتیه الأعرابی فیهدی له الهدیه، ثم یقول مکانه: أعطنا ثمن هدیتنا فیضحک رسول الله(ع) و کان إذا اغتم یقول: ما فعل الأعرابی؟! لیته أتانا؛
بادیه نشینی بود که نزد رسول خدا(ص) می آمد و برای آن حضرت هدیه می آورد و همان جا می گفت: پول هدیه ما را بده و رسول خدا(ص) می خندیدند. آن حضرت هرگاه اندوهگین می شدند، می فرمودند: آن بادیه نشین چه شد؟ کاش نزد ما می آمد.
امام علی(ع):
کثره المزاح تذهب البهاء و توجب الشحناء؛
شوخی زیاد، ارج و احترام را می برد و موجب دشمنی می شود.
امام علی(ع):
من کثر مزاحه استجهل؛
هرکس زیاد شوخی کند، نادان شمرده می شود.
امام علی(ع):
رب هزل عادجداً؛
چه بسا شوخی ای که جدی می شود.
رسول اکرم(ص):
لا یبلغ العبد صریح الأیمان حتی یدع المزاح و الکذب و یدع المراء و إن کان محقاً؛
بنده به ایمان ناب نرسد، مگر آن که شوخی و دروغ را ترک گوید و مجادله(بگو مگو) را رها کند، هر چند حق با او باشد.
امام صادق(ع):
إذا أحببت رجلاً فلا تمازحه و لا تماره؛
هرگاه کسی را دوست داشتی، با او نه شوخی کن نه مجادله.
60- حلال
فی الحدیث یا احمد إن العباده عشره أجزاء: تسعه منها طلب الحلال فإذا طیبت مطعمک و مشربک فأنت فی حفظی و کنفی؛
در حدیث قدسی آمده است که خداوند می فرماید: ای احمد همانا عبادت ده جزء است که نه جزء آن طلب روزی حلال است، پس چون خوراکی و نوشیدنی خود را پاک کردی در پناه و حمایت من هستی.
رسول اکرم(ص):
طلب الحلال واجب علی کل مسلم؛
کسب در آمد حلال، بر هر مسلمانی واجب است.
امام علی(ع):
إن العبد لیحرم نفسه الرزق الحلال بترک الصبر، و لا یزاد علی ما قدر له؛
بنده به سبب بی صبری، خودش را از روزی حلال محروم می کند و بیشتر از روزی مقدر هم نصیبش نمی شود.
امام صادق(ع):
الفضل بن أبی قره: دخلنا علی أبی عبدالله(ع) و هو یعمل فی حائط له فقلنا: فداک: دعنا نعمل لک أو تعمله الغلمان، قال: لادعونی فإنی أشتهی أن یرانی الله عزوجل أعمل بیدی و أطلب الحلال فی أدی نفسی؛
فضل بن ابی قره: خدمت امام صادق(ع) که در باغش مشغول کار بود رسیدم و عرض کردم: خدا ما را فدای شما کند، اجازه بدهید ما برایتان کار کنیم یا غلامان این کار را انجام دهند. حضرت فرمودند: نه، مرا بهحال خود بگذارید، زیرا دوست دارم خداوند عزوجل مرا در حال کار کردن و زحمت کشیدن برای کسب روزی حلال ببیند.
رسول اکرم(ص):
حق الوالد علی والده ... أن لا یرزقه إلا طیباً؛
حق فرزند بر پدرش این است که ... جز از راه حلال، روزی او را تامین نکند.
رسول اکرم(ص):
یا علی من أکل الحلال صفادینه، ورق قلبه، و دمعت عیناه من خشیه الله تعالی و لم یکن لدعوته حجاب؛
ای علی هرکس حلال بخورد، دینش صفا می یابد، رقت قلب پیدا می کند، چشمانش از ترس خداوند متعال پر اشک می شود و برای (استجابت) دعایش مانعی نمی باشد.
امام صادق(ع):
الغلام ... یتعلم الحلال و الحرام سبع سنین؛
فرزند ... را در هفت سال سوم(از چهارده سالگی به بعد) حلال و حرام یاد دهید.
امام باقر(ع):
و الله لحدیث لصیبه من صادق فی حلال و حرام خیر لک مما طلعت علیه الشمس حتی تغرب؛
به خدا قسم اگر از شخصی راستگو حدیثی درباره حلال و حرام بشنوی، از آنچه که آفتاب بر آن طلوع و غروب می کند برای تو بهتر است.
امام صادق(ع):
لا خیر فی من لا یحب جمع المال من حلال فیکف به وجهه و یقضی به دینه؛
خیری در آن کس نیست که دوست ندارد از راه حلال مالی بدست آورد که آبرویش را حفظ و قرضش را با آن ادا نماید.
امام علی(ع):
من یکتسب مالاً من غیر حله یصرفه فی غیر حقه؛
هرکس مالی را از راه غیر حلال بدست آورد، آن را در راه غیر حق مصرف خواهد نمود.
ما ترک الحق عزیز إلا ذل و لا أخذبه ذلیل إلا عز؛
هیچ عزیزی حق را ترک نکرد، مگر این که ذلیل شد و هیچ ذلیلی به حق عمل نکرد مگر این که عزیز شد.
امام صادق(ع):
إن الله فوض إلی المؤمن اموره کلها و لم یفوض إلیه أن یکون ذلیلاً أما تسمع الله تعالی یقول: (و لله العزه و لرسوله و للمؤمنین)؟ فالمؤمن یکون عزیزاً و لا یکون ذلیلاً قال: إن المؤمن أعز من الجبل لأن الجبل یستقل منه بالمعاول و المؤمن لا یستقل من دینه بشی ء.
خداوند اختیار همه کارها را به مؤمن داده اما این اختیار را به او نداده است که ذلیل باشد. مگر نشنیده ای که خدای تعالی می فرماید: (عزت از آن خدا و رسولش و مؤمنین است) ؟ پس، مؤمن عزیز است و ذلیل نیست. (در ادامه) فرمودند: مؤمن از کوه محکم تر است، زیرا از کوه با ضربات تیشه کم می شود اما با هیچ وسیله ای از دین مؤمن نمی توان کاست.
امام علی(ع):
ألا إنه من ینصف الناس من نفسه لم یزده الله إلا عزاً؛
بدانید که هرکس با مردم منصفانه رفتار کند، خداوند جز بر عزت او نیفزاید.
امام صادق(ع):
ما من عبد کظم غیظاً إلا زاده الله عزوجل عزاً فی الدنیا و الاخره،
هیچ بنده ای خشم خود را فرو نخورد، مگر این که خداوند عزوجل بر عزت او در دنیا و آخرت افزود.
رسول اکرم(ص):
إن الله تعالی یقول کل یوم: أنا ربکم العزیز، فمن أراد عز الدارین فلیطع العزیز؛
خدای تعالی هر روز می فرماید: من پروردگار عزیز شما هستم، پس هرکس خواهان عزت دو جهان است باید که از خدای عزیز اطاعت کند.
امام علی(ع):
ثم أنزل علیه الکتاب... و عزاً لا تهزم أنصاره ... ؛
قرآنی که بر پیامبر نازل شد ... عزتی است که هوادارانش شکست نمی خورند... .
امام صادق(ع):
ثلاثه اقسم بالله أنها الحق ما نقص مال من صدقه و لازکاه و لا ظلم احد بظلامه فقدر أن یکافی بها فکظمها إلا أبد له الله مکانها عزاً و لا فتح عبد علی نفسه باب مسأله إلا فتح علیه باب فقر؛
به خدا قسم سه چیز حق است: هیچ ثروتی بر اثر پرداخت صدقه و زکات کم نشد، در حق هیچ کس ستمی نشد که بتواند تلافی کند، اما خویشتنداری نمود مگر این که خداوند بجای آن به او عزت بخشید و هیچ بنده ای در خواهشی را به روی خود نگشود مگر این که دری از فقر به رویش باز شد.
امام سجاد(ع):
اللهم ... ذللنی بین یدیک و أعزنی عند خلقک وضعنی إذا خلوت بک و ارفعنی بین عبادک و أغننی عمن هو غنی عنی وزدنی إلیک فاقه و فقراً؛
خداوندا... مرا در پیشگاه خودت خوار و نزد خلقت عزیز فرما، مرا درخلوت با خودت پست و در میان بندگانت سربلند گردان و از کسی که از من بی نیاز است، بی نیاز گردان و برنیازمندی و فقر من به خودت بیفزای.
امام علی(ع):
فرض الله ... الجهاد عزاً للاسلام؛
خداوند ... جهاد را برای عزت و سربلندی اسلام واجب فرمود.
امام صادق(ع):
لا یزال العز قلقاً حتی یأتی دراً قد استشعر أهلها الیأس مما فی أیدی الناس فیوطنها؛
عزت پیوسته بی قراری می کند تا آن که به خانه ای در آید که اهل آن چشم طمع به دست مردم نداشته باشند و در آن جا مستقر می شود.
52- ذلت
امام علی(ع):
من اعتز بغیر الله أهلکه العز؛
هرکس به جز از خدا عزت بجوید آن عزت او را هلاک می کند.
امام علی(ع):
کل عزیزی که تحت قدرت و سلطه ای باشد ذلیل است.
امام صادق(ع):
ترک الحقوق مذله و إن الرجل یحتاج إلی أن یتعرض فیها للکذب؛
ندادن حقوق (دیگران) ذلت می آورد و انسان در این باره مجبور به دروغ گفتن می شود.
امام حسین(ع):
ما أهون الموت علی سبیل نیل العز و إحیاء الحق لیس الموت فی سبیل العز إلا حیاه خالده و لیست الحیاه مع الذل إلا الموت الذی لاحیاه معه؛
چه آسان است مرگی که در راه رسیدن به عزت و احیای حق باشد، مرگ عزتمندانه جز زندگی جاوید و زندگی ذلیلانه جز مرگ همیشگی نیست.
امام علی(ع):
الناس من خوف الذل متعجلوا الذل؛
مردم از ترس ذلت به سوی ذلت می شتابند.
امام صادق(ع):
لا ینبغی للمؤمن أن یذل نفسه (قال مفضل بن عمر:) قلت: بما یذل نفسه؟ قال: یدخل فیما یعتذر منه؛
سزاوار نیست که مؤمن خود را خوار سازد – مفضل بن عمر می گوید: - پرسیدم چگونه خود را خوار می کند؟ فرمودند: دست به کاری زند که موجب عذر خواهی شود.
امام علی(ع):
المنیه و لا الدنیه و التقلل و لا التوسل؛
مرگ آری اما پستی و خواری هرگز، به اندک ساختن آری اما دست سوی این و آن دراز کردن هرگز.
رسول اکرم(ص):
من أقر بالذل طائعاً فلیس منا أهل البیت؛
هرکس آزادانه ذلت را بپذیرد از ما خاندان نیست.
امام علی(ع):
رضی (ب) الذل من کشف (عن) ضرر؛
کسی که از گرفتاری خود پرده بردارد، به خواری تن داده است.
امام علی(ع):
الصدق عز و الجهل ذل؛
راستی عزت است و نادانی ذلت.
53- غیرت
امام صادق(ع):
إن الله غیور و یحب کل غیور و لغیرته حرم الفواحش ظاهرها و باطنها؛
خداوند با غیرت است و مردان غیور را دوست دارد و از همین رو، زشتی ها را چه آشکار و چه نهان حرام کرده است.
رسول اکرم:
الغیره من الأیمان و المذاء من النفاق؛
غیرت از ایمان است و بی بند و باری از نفاق.
امام علی(ع):
... إیاک و التغایر فی غیر موضع غیره فإن ذلک یدعو الصحیحه إلی السقم و البریئه إلی الریب ...؛
از غیرت نابجا بپرهیز زیرا این کار، زن درستکار را به انحراف و زن پاکدامن را به تردید می کشاند.
رسول اکرم(ص):
إن الله تعالی لیبغض الرجل یدخل علیه فی بیته فلایقاتل؛
خدای متعال، بی گمان نفرت دارد از مردی که به زور وارد خانه اش شوند و او نجنگد.
امام علی(ع):
عفته (الرجل) علیقدر غیرته؛
پاکدامنی مرد به اندازه غیرت اوست.
امام علی(ع):
غیره المؤمن بالله سیحانه؛
غیرت مؤمن به خاطر خداوند سبحان است.
رسول اکرم(ص):
کان إبراهیم أبی غیوراً و أنا أغیر منه و أرغم الله أنف من لا یغار من المؤمنین؛
پدرم ابراهیم با غیرت بود و من با غیرت تر از اویم. خدا بینی مؤمنی را که غیرت ندارد، به خاک می مالد.
امام علی(ع):
علیقدر الحمیه تکون الغیره؛
غیرت به اندازه تعصب و ننگ داشتن بستگی دارد.
رسول اکرم(ص):
ألا و إن الله حرم الحرام و حد الحدود و ما أحد أغیر من الله و من غیرته حرم الفواحش؛
بدانید که خدای حرام را ممنوع فرموده و حدود را مشخص کرده است و احدی غیرتمند تر از خدا نیست و از غیرت اوست که زشتی ها را حرام فرموده است.
امام علی(ع):
ألم یبلغنی عن نسائکم أنهن یزاحمن العلوجفی الأسواق ألا تغارون؟ من لم یغر فلا خیر فیه؛
به من خبر رسیده که زنانتان در بازار تنه شان به تنه مردان بی ایمان و لا ابالی می خورد آیا غیرت ندارید؟! کسی که غیرت ندارد خیری در او نیست.
54- همت
امام علی(ع):
الشرف بالهمم العالیه لا بالرمم البالیه؛
شرافت به همت های بلند است نه به استخوان های پوسیده.
امام علی(ع):
الفعل الجمیل ینبی عن علو الهمه؛
کردار زیبا از بلندی همت خبر می دهد.
امام علی(ع):
الطاعه همه الأکیاس، المعصیه همه الأرجاس؛
فرمانبری از خداوند همت زیرکان است. نا فرمانی از خدا همت پلیدان است.
امام علی(ع):
أشرف الهمم رعایه الذمام؛
شریف ترین همت ها نگهداری حق و حرمت ها و رعایت عهد و پیمان هاست.
امام علی(ع):
الکف عما فی أیدی الناس عفه و کبر همه؛
طمع نداشتن به آنچه در نزد مردم است، (نشان) عزت نفس و بلند همتی است.
امام علی(ع):
من شرف الهمه لزوم القناعه؛
پایبندی به قناعت، از والایی همت است.
امام علی(ع):
اقصر همتک علیما یلزمک و لا تخض فیما لا یعنیک؛
همت خود را صرف چیزهایی کن که به آن نیاز داری و آنچه را به کار تو نمی آید پی گیری مکن.
امام علی(ع):
نعوذ بالله من المطامع الدنیه و الهمم الغیر المرضیه؛
به خدا پناه می بریم از مطامع پست و همت ها و خواسته های ناپسند.
امام علی(ع):
إن سمت همتک لإصلاح الناس فابدأ بنفسک، فإن تعاطیک صلاح غیرک و انت فاسد أکبر العیب؛
اگر همت والای اصلاح مردم را در سرداری، از خودت آغاز کن، زیرا پرداختن تو به اصلاح دیگران، در حالی که خود فاسد باشی بزرگترین عیب است.
امام علی(ع):
ما أبعد الخیر ممن همته بطنه و فرجه؛
چه دور است خیر و خوبی از کسی که هم و غمش شکم و شرمگاه اوست.
55- روانشناسی
امام علی(ع):
الناس کالشجر شرابه واحد و ثمره مختلف؛
مردم همانند درختان اند که آبشان یکی است و میوه هایشان گوناگون.
امام علی(ع):
الناس إلی أشکالهم أمیل؛
مردم به همانند خود، بیشتر تمایل دارند.
امام صادق(ع):
النوم راحه للجسد و النطق راحه للروح و السکوت راحه للقعل؛
خواب، آرامش بخش جسم است، سخن گفتن آسایش روح است و سکوت، سبب راحتی عقل است.
امام علی(ع):
إن للقلوب شهوه و کراهه و إقبالاً و إدبار فأتوها من إقبالها و شهوتها، فإن القلب إذا اکره عمی؛
دلها را حالت خواستن و ناخواستن و روی آوردن و پشت کردن است. از راه خواسته ها و تمایلات سراغ قلبها بروید، چرا که اگر دل را به کاری مجبور کنند، کور می شود.
امام علی(ع):
من لم یحسن ظنه استوحش من کل أحد؛
آن کس که گمان خود را نیکو نسازد(و بدبین باشد) از هرکس وحشت می کند.
امام علی(ع):
الناس أعداء ماجهلوا؛
مردم، با آنچه نمی دانند دشمن اند.
امام علی(ع):
خوافی الأخلاق تکشفها المعاشره؛
خصلت ها و اخلاق پنهان را، معاشرت آشکار می سازد.
امام صادق(ع):
رجلاً یسأل ابا عبدالله(ع) فقال: الرجل یقول أودک، فکیف أعلم أنه یودنی؟ فقال: امتحن قلبک، فإن کنت توده فإنه یودک؛
شخصی از امام صادق(ع) پرسید: گاهی به من گفته می شود: دوستت دارم. از کجا بدانم که (راست می گوید و) دوستم دارد؟ حضرت فرمودند: قلب خودت را بیازمای، پس اگر تو او را دوست داری، بدان که او نیز تو را دوست دارد.
رسول اکرم(ص):
بموت النفس تکون حیاه القلب و بحیاه القلب البلوغ إلی الاستقامه؛
زیر پاگذاشتن هوا و هوسف دل را زنده می کند و زنده دلی، سبب استقامت است.
امام صادق(ع):
من ساء خلقه عذب نفسه؛
هرکس بداخلاق باشد، خودش را شکنجه و آزار می دهد.
56- زبان
رسول اکرم(ص):
من کان یؤمن بالله و الیوم الاخر فلیقل خیراً أو لیسکت؛
هرکس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، باید سخن خیر بگوید یا سکوت نماید.
رسول اکرم(ص):
جمال الرجل فصاحه لسانه؛
زیبایی مرد به شیوایی زبان اوست.
امام باقر(ع):
إن هذا اللسان مفتاح کل خیر و شر فینبغی للمؤمن أن یختم علی لسانه کما یختم علی ذهبه و فضته؛
براستی که این زبان کلید همه خوبیها و بدیهاست پس سزاوار است که مؤمن بر زبان خود مهر زند، همان گونه که بر (کیسه) طلا و نقره خود مهر می زند.
امام علی(ع):
ما أضمر أحد شیئاً إلا ظهر فی فلتات لسانه و صفحات و جهه؛
هیچ کس چیزی را در دل پنهان نداشت، جز این که در لغزش های زبان و خطوط چهره او آشکار شد.
امام سجاد(ع):
حق اللسان إکرامه عن الخنی و تعویده الخیر و ترک الفضول التی لا فائده لها و البر بالناس و حسن القول فیهم؛
حق زبان، دور داشتن آن از زشت گویی، عادت دادنش به خیر و خوبی، ترک گفتار بی فایده و نیکی به مردم و خوشگویی درباره آنان است.
امام علی(ع):
اللسان سبع إن خلی عنه عقر؛
زبان، درنده ای است که اگر رها شود، گاز می گیرد.
امام صادق(ع):
إذا أراد الله بعبد خزیاً أجری فضیحته عی لسانه؛
هرگاه خداوند بخواهد بنده ای را رسوا کند، از طریق زبانش او را رسوا می کند.
امام سجاد(ع):
إن لسان ابن آدم یشرف کل یوم علی جوارحه فیقول: کیف أصبحتم؟ فیقولون: بخیر إن ترکتنا! و یقولون: الله الله فینا! و یناشدونه و یقولون: إنما نثاب بک و نعاقب بک؛
زبان آدمیزاد، هر روز به اعضای او نزدیک می شود و می گوید:
چگونه اید؟ آنها می گویند: اگر تو ما را به خودمان واگذاری، خوب هستیم و می گویند: از خدا بترس و کاری به ما نداشته باش: و او را سوگند می دهند و می گویند: ما فقط به واسطه تو پاداش می یابیم و به واسطه تو، مجازات می شویم.
امام علی(ع):
احبس لسانک قبل أن یطیل حبسک و یردی نفسک فلا شی ء أولیبطول سجن من لسان یعدل عن الصواب و یتسرع إلی الجواب؛
پیش از آن که زبانت تو را به زندان طولانی و هلاکت در افکند، او را زندانی کن، زیرا هیچ چیز به اندازه زبانی که از جاده صواب منحرف می شود و به جواب دادن می شتابد، سزاوار زندانی شدن دراز مدت نیست.
57- غیبت
رسول اکرم(ص):
أتدرون ما الغیبه؟ قالوا: الله و رسوله اعلم، قال: ذکرک أخاک بما یکره قیل: أرأیت إن کان فی أخی ما أقول؟ قال: إن کان فیه ما تقول فقد اغتبته و إن لم یکن فیه ما تقول فقد بهته؛
آیا می دانید غیبت چیست؟ عرض کردند: خدا و پیامبر او بهتر می دانند. فرمودند: این که از برادرت چیزی بگویی که دوست ندارد. عرض شد: اگر آنچه می گویم در برادرم بود چه؟ فرمودند: اگر آنچه می گویی در او باشد، غیبتش کرده ای و اگر آنچه می گویی در او نباشد، به او تهمت زده ای.
رسول اکرم(ص):
من اغتاب مسلماً أو مسلمه لم یقبل الله صلاته و لا صیامه أربعین یوماً و لیله إلا أن یغفر له صاحبه؛
هرکس از مرد یا زن مسلمانی غیبت کند، خداوند تا چهل شبانه روز نماز و روزه او را نپذیرد مگر این که غیبت شونده او را ببخشد.
امام صادق(ع):
الغیبه أن تقول فی أخیک ما ستره الله علیه و أما الأمر الظاهر فیه مثل الحده و العجله فلا؛
غیبت آن است که درباره برادرت چیزی بگویی که خداوند آن را پوشیده نگه داشته است، اما (گفتن) خصلتهای آشکاری چون تند خویی و شتابزدگی غیبت نیست.
امام صادق(ع):
إذا جاهر الفاسق بفسقه فلا حرمه له و لا غیبه؛
هرگاه شخص فاسق و گنهکار آشکار را گناه کند، نه حرمتی دارد و نه غیبتی.
امام علی(ع):
السامع للغیبه کالمغتاب؛
شنونده غیبت، مانند غیبت کننده است.
رسول اکرم(ص):
کفاره الاغتیاب أن تستغفر لمن اغتبته؛
کفاره غیبت این است که برای شخصی که از او غیبت کرده ای، آمرزش بطلبی.
رسول اکرم(ص):
إذا وقع فی الرجل و أنت فی ملأ، فکن للرجل ناصراً و للقوم زاجراً وقم عنهم؛
اگر در میان جمعی بودی و از کسی غیبت شد، او را یاری کن و آن جمع را از غیبت کردن بازدار و از میانشان برخیز و برو.
رسول اکرم(ص):
الغیبه اسرع فی دین الرجل المسلم من الاکله فی جوفه؛
غیبت کردن در (نابودی) دین مسلمان مؤثر تر از خوره در درون اوست.
امام باقر(ع):
من اغتیب عنده أخوه المؤمن فنصره و أعانه نصره الله فی الدنیا و الاخره و من اغتیب عنده أخوه المؤمن فلم ینصره (و لم یعنه) و لم یدفع عنه و هو یقدر علی نصرته و عونه إلا خفضه الله فی الدنیا و الاخره؛
کسی که در حضور او از برادر مؤمنش غیبت شود و او به یاریش برخیزد، خداوند در دنیا و آخرت او را یاری دهد و کسی که در حضور او از برادر مؤمنش غیبت شود و او- با آن که می تواند یاریش کند – به یاری او بر نخیزد و از وی دفاع نکند، خداوند او را در دنیا و آخرت پَست گرداند.
58- سلام
رسول اکرم(ص):
إن أولی الناس بالله وبرسوله من بدا بالسلام؛
نزدیکترین مردم به خدا و رسول او کسی است که آغاز گر سلام باشد.
امام علی(ع):
السلام سبعون حسنه تسعه و ستون للمبتدی و واحده للراد؛
سلام هفتاد ثواب دارد که شصت و نه تای آن برای سلام کننده است و یکی برای جواب دهنده.
رسول اکرم(ص):
یسلم الصغیر علی الکبیر، و یسلم الواحد علی الاثنین، و یسلم القلیل علی الکثیر، و یسلم الراکب علی الماشی، و یسلم المار علی القائم، و یسلم القائم علی القاعده؛
کوچک به بزرگ سلام کند و یک نفر به دو نفر و عده کمتر به عده بیشتر و سواره به پیاده و رهگذر به ایستاده و ایستاده به نشسته.
امام صادق(ع):
السلام قبل الکلام؛
نخست سلام، سپس کلام.
رسول اکرم(ص):
البادی بالسلام بریء من الکبر؛
سلام کننده، از تکبر بدور است.
رسول اکرم(ص):
خمس لا أدعهن حتی الممات ... و التسلیم علی الصبیان لتکون سنه من بعدی؛
پنج چیز است که تا زنده ام رهایشان نمی کنم ... و سلام کردن به کودکان تا بعد از من سنت شود.
رسول اکرم(ص):
أفش السلام یکثر خیر بیتک؛
سلام را رواج ده تا خیر و برکت خانه ات زیاد شود.
امام باقر(ع):
إن الله یحب إطعام الطعام و إفشاء السلام؛
خداوند غذا دادن و به همه سلام کردن را دوست دارد.
رسول اکرم(ص):
إن من موجبات المغفره بذل السلام و حسن الکلام؛
یکی از موجبات مغفرت، سلام کردن و سخن نیکو گفتن است.
59- شوخی
امام باقر(ع):
إن الله عزوجل یحب المداعب فی الجماعه بلا رفث؛
خداوند عزوجل دوست دارد کسی را که در میان جمع شوخی کند به شرط آن که ناسزا نگوید.
رسول اکرم(ص):
إنی أمزح و لا أقول إلا حقاً؛
من شوخی می کنم، اما جز حق نمی گویم.
رسول اکرم(ص):
المؤمن دعب لعب و المنافق قطب غضب؛
مؤمن شوخ و شنگ است و منافق اخمو و عصبانی.
رسول اکرم(ص):
أتت امرأه عجوز إلی النبی(ع) فقال لا تدخل الجنه عجوز، فبکث، فقال: إنک لست یومئذ بعجوز، قال الله تعالی: (إنا أنشأناهن إنشأناهن إنشاء فجعلناهن أبکاراً)؛
پیرزنی نزد پیامبر(ص) آمد. حضرت به او فرمودند: پیر به بهشت نمی رود. پیرزن گریست. حضرت فرمودند: تو در آن روز پیر نخواهی بود. خدای متعال می فرماید: (ما آنان را آفرینش نوینی بخشیدیم و همه را دوشیزه قرار دادیم).
امام کاظم(ع):
إن رسول الله(ع) کان یأتیه الأعرابی فیهدی له الهدیه، ثم یقول مکانه: أعطنا ثمن هدیتنا فیضحک رسول الله(ع) و کان إذا اغتم یقول: ما فعل الأعرابی؟! لیته أتانا؛
بادیه نشینی بود که نزد رسول خدا(ص) می آمد و برای آن حضرت هدیه می آورد و همان جا می گفت: پول هدیه ما را بده و رسول خدا(ص) می خندیدند. آن حضرت هرگاه اندوهگین می شدند، می فرمودند: آن بادیه نشین چه شد؟ کاش نزد ما می آمد.
امام علی(ع):
کثره المزاح تذهب البهاء و توجب الشحناء؛
شوخی زیاد، ارج و احترام را می برد و موجب دشمنی می شود.
امام علی(ع):
من کثر مزاحه استجهل؛
هرکس زیاد شوخی کند، نادان شمرده می شود.
امام علی(ع):
رب هزل عادجداً؛
چه بسا شوخی ای که جدی می شود.
رسول اکرم(ص):
لا یبلغ العبد صریح الأیمان حتی یدع المزاح و الکذب و یدع المراء و إن کان محقاً؛
بنده به ایمان ناب نرسد، مگر آن که شوخی و دروغ را ترک گوید و مجادله(بگو مگو) را رها کند، هر چند حق با او باشد.
امام صادق(ع):
إذا أحببت رجلاً فلا تمازحه و لا تماره؛
هرگاه کسی را دوست داشتی، با او نه شوخی کن نه مجادله.
60- حلال
فی الحدیث یا احمد إن العباده عشره أجزاء: تسعه منها طلب الحلال فإذا طیبت مطعمک و مشربک فأنت فی حفظی و کنفی؛
در حدیث قدسی آمده است که خداوند می فرماید: ای احمد همانا عبادت ده جزء است که نه جزء آن طلب روزی حلال است، پس چون خوراکی و نوشیدنی خود را پاک کردی در پناه و حمایت من هستی.
رسول اکرم(ص):
طلب الحلال واجب علی کل مسلم؛
کسب در آمد حلال، بر هر مسلمانی واجب است.
امام علی(ع):
إن العبد لیحرم نفسه الرزق الحلال بترک الصبر، و لا یزاد علی ما قدر له؛
بنده به سبب بی صبری، خودش را از روزی حلال محروم می کند و بیشتر از روزی مقدر هم نصیبش نمی شود.
امام صادق(ع):
الفضل بن أبی قره: دخلنا علی أبی عبدالله(ع) و هو یعمل فی حائط له فقلنا: فداک: دعنا نعمل لک أو تعمله الغلمان، قال: لادعونی فإنی أشتهی أن یرانی الله عزوجل أعمل بیدی و أطلب الحلال فی أدی نفسی؛
فضل بن ابی قره: خدمت امام صادق(ع) که در باغش مشغول کار بود رسیدم و عرض کردم: خدا ما را فدای شما کند، اجازه بدهید ما برایتان کار کنیم یا غلامان این کار را انجام دهند. حضرت فرمودند: نه، مرا بهحال خود بگذارید، زیرا دوست دارم خداوند عزوجل مرا در حال کار کردن و زحمت کشیدن برای کسب روزی حلال ببیند.
رسول اکرم(ص):
حق الوالد علی والده ... أن لا یرزقه إلا طیباً؛
حق فرزند بر پدرش این است که ... جز از راه حلال، روزی او را تامین نکند.
رسول اکرم(ص):
یا علی من أکل الحلال صفادینه، ورق قلبه، و دمعت عیناه من خشیه الله تعالی و لم یکن لدعوته حجاب؛
ای علی هرکس حلال بخورد، دینش صفا می یابد، رقت قلب پیدا می کند، چشمانش از ترس خداوند متعال پر اشک می شود و برای (استجابت) دعایش مانعی نمی باشد.
امام صادق(ع):
الغلام ... یتعلم الحلال و الحرام سبع سنین؛
فرزند ... را در هفت سال سوم(از چهارده سالگی به بعد) حلال و حرام یاد دهید.
امام باقر(ع):
و الله لحدیث لصیبه من صادق فی حلال و حرام خیر لک مما طلعت علیه الشمس حتی تغرب؛
به خدا قسم اگر از شخصی راستگو حدیثی درباره حلال و حرام بشنوی، از آنچه که آفتاب بر آن طلوع و غروب می کند برای تو بهتر است.
امام صادق(ع):
لا خیر فی من لا یحب جمع المال من حلال فیکف به وجهه و یقضی به دینه؛
خیری در آن کس نیست که دوست ندارد از راه حلال مالی بدست آورد که آبرویش را حفظ و قرضش را با آن ادا نماید.
امام علی(ع):
من یکتسب مالاً من غیر حله یصرفه فی غیر حقه؛
هرکس مالی را از راه غیر حلال بدست آورد، آن را در راه غیر حق مصرف خواهد نمود.



رفتن به بالای صفحه


اجر شما خداي سبحان
دربخش کتابهای الکترونیکی ازرساله های
مراجع عظام خیلی استفاده کردم .
اجرکم عندالله
با سلام
با خسته نباشید از تمام دست اندرکاران و مسئولان سایت چه این سایت و دیگر سایتهای دیگر که عاری از هرگونه موضوعات منحرف می باشند و در خدمت اسلام و نشر احادیث و مطالب اسلامی و قرآنی مشغول به خدمت هستند کمال تشکر را دارم و از خداوند متعال برایشان تندرستی و موفقیت روز افزون همراه با عزت را دارم